Stu uczestników z jedenastu krajów. 43 referaty wygłoszone podczas trzydniowych obrad. Podsumowujemy Międzynarodową Konferencję AMCM `2025, która odbywała się na Politechnice Białostockiej.
Międzynarodowa Konferencja „Analytical Models and New Concepts in Concrete and Masonry Structures” (AMCM `2025) odbyła się w dniach 3-5 grudnia 2025 r. w audytorium C Wydziału Budownictwa i Nauk o Środowisku Politechniki Białostockiej w Białymstoku. Była to jedenasta edycja cyklicznego wydarzenia. Organizatorem Konferencji był Wydział Budownictwa i Nauk o Środowisku PB we współpracy z Polskim Związkiem Inżynierów i Techników Budownictwa Oddział w Białymstoku oraz Sekcją Konstrukcji Betonowych Komitetu Inżynierii Lądowej i Wodnej PAN. Patronat honorowy sprawowali: Minister Infrastruktury, Marszałek Województwa Podlaskiego oraz Prezydent Miasta Białegostoku. Patronat krajowy objęli: Jacek Brzozowski – wojewoda podlaski , Marta Kosior-Kazberuk – rektor PB, PZITB, Polska Izba Inżynierów Budownictwa, Polska Akademia Nauk. Natomiast międzynarodowy patronat nad wydarzeniem objęły organizacje: RILEM, fib (Międzynarodowa Federacja Konstrukcji Betonowych) oraz ACI (Amerykański Instytut Betonu) a partnerami przedsięwzięcia byli: Województwo Podlaskie, Miasto Białystok, Astra Technologia Betonu, Schöck, PPP IdeaPro oraz PP Nordica Polska. Przewodniczącą Komitetu Naukowego była Marta Kosior-Kazberuk. Wiceprzewodniczącymi zostali: Michał Bołtryk – dziekan Wydziału Budownictwa i Nauk o Środowisku PB oraz Wit Derkowski – przewodniczący Sekcji Konstrukcji Betonowych KILiW PAN.
Konferencja stanowiła forum wymiany doświadczeń naukowych i badawczych w zakresie konstrukcji żelbetowych, betonowych i murowych. Główne tematy obejmowały takie zagadnienia jak: beton i innowacyjne materiały, właściwości konstrukcji i projektowanie, metody i zarządzanie budową, konstrukcje wybitne (outstanding structures), konstrukcje murowe, konstrukcje kompozytowe i innowacyjne materiały kompozytowe, dynamiczna diagnostyka konstrukcji, prefabrykowane konstrukcje i materiały, zrównoważony rozwój, konstrukcje specjalne. Konferencja obejmowała trzy sesje plenarne z wykładami zaproszonych ekspertów. Jan Bień (Politechnika Wrocławska) wygłosił wykład plenarny pt. „Gerontologia techniczna mostów betonowych”. Agnieszka Bigaj-van Vliet (Holenderska Organizacja na rzecz Stosowanych Badań Naukowych, członek prezydium fib) przedstawiła wykład o roli Międzynarodowej Federacji Betonu Konstrukcyjnego i Model Code 2020 w umożliwianiu innowacji w zakresie konstrukcji betonowych. Podkreśliła, że jednym z najważniejszych zadań konferencji AMCM jest skonfrontowanie teorii z praktycznymi potrzebami przemysłu:
– Nauka jest podstawą rozwoju przemysłu, to kluczowa myśl, która powinna towarzyszyć naukowcom i praktykom branży budowlanej – mówiła. – Tematy dekarbonizacji, automatyzacji produkcji, nowe techniki obliczeniowe oraz metody analiz to wyzwania, których technologia pilnie potrzebuje.
Jednym z dominujących tematów była gospodarka o obiegu zamkniętym w budownictwie. Wit Derkowski wskazywał na konieczność projektowania obiektów z opcją demontażu i ponownego użycia, budynków o potencjale adaptacji do zmieniających się warunków oraz obiektów zeroemisyjnych. Zwrócił również uwagę na wyzwanie dotyczące współpracy nauki z przemysłem – kluczowej dla wdrażania innowacji w praktyce budowlanej. Naukowcy Politechniki Białostockiej zaprezentowali swoje osiągnięcia w badaniach elementów ze zbrojeniem niemetalicznym, które ma zastąpić klasyczną stal, zmniejszając ślad CO₂ budownictwa. Uczelnia prowadzi także aktywne prace nad recyclingiem betonu, posiadając w tym zakresie zgłoszenia patentowe. Na Politechnice Białostockiej realizowane są także flagowe projekty z zakresu gospodarki o obiegu zamkniętym, w których zużyte łopaty turbin wiatrowych przekształcane są w innowacyjne ekrany akustyczne dla infrastruktury drogowej.
Podczas Konferencji przedstawiono również wkład naukowców w ochronę dziedzictwa kulturowego, w tym badania i prace konserwatorskie w XVI-wiecznych supraskich katakumbach monasterskich (Pomnik Historii RP od 2023 r.) oraz technologię naprawy sklepień Archikatedry Białostockiej opracowaną m.in. przez Czesława Miedziałowskiego i Martę Kosior-Kazberuk. Wykład główny pt. „Kluczowe zagadnienia w konserwacji historycznych konstrukcji murowych. Studia przypadków z Hiszpanii” wygłosiła María Aurora Flórez de la Colina z Politechniki w Madrycie (Universidad Politécnica de Madrid, Madryt, Hiszpania).
Trzydniowy program wyglądał następująco: 3 grudnia 2025 r. (środa): rejestracja, uroczyste otwarcie, Sesja Plenarna I, Sesje I-II; 4 grudnia 2025 r. (czwartek): Sesja Plenarna II, udział w Święcie Politechniki Białostockiej, sesje równoległe III-V, uroczysta kolacja; 5 grudnia 2025 r. (piątek): Sesja Plenarna III, Sesja VI, podsumowanie obrad i zamknięcie, lunch, wyjazd na wizytę studyjną do Wilna. Po zamknięciu obrad część uczestników wzięła udział w wizycie studyjnej na Wileńskim Uniwersytecie Technicznym im. Giedymina (Litwa), obejmującej zwiedzanie uczelni oraz Wilna (6 grudnia 2025 r.).
Jako przewodniczący Komitetu Organizacyjnego AMCM `2025 chcę podkreślić, że nie sposób przecenić znaczenia konferencji. Skupiła ona najwybitniejszych naukowców, w tym ze: Stanów Zjednoczonych, Kanady, Brazylii, Indii, Chin, Czech, Hiszpanii, Niemiec, Izraela, Portugalii i Polski, przynosząc wiele pozytywnych wartości. Szczególnie młodym naukowcom umożliwiła doskonały rozwój w ich pracy, wymianę doświadczeń i idei. Jolanta Prusiel z Katedry Konstrukcji Budowlanych i Mechaniki Budowli PB wskazała, że konferencja stanowiła „świetną platformę wymiany myśli, zwłaszcza dla młodych naukowców budujących swoją karierę zawodową w Politechnice Białostockiej”.
Konferencja AMCM ma ponad 30-letnią tradycję. Pierwsza edycja odbyła się w 1993 r. w Politechnice Białostockiej, a kolejne edycje organizowano co trzy lata w różnych ośrodkach akademickich: Politechnice Łódzkiej (1996, 2008), Politechnice Wrocławskiej (1999, 2014), Politechnice Krakowskiej (2002, 2011), Politechnice Śląskiej (2005, 2017) i Politechnice Lubelskiej (2020). Powrót do Białegostoku po ponad trzech dekadach miał wymiar symboliczny – konferencja „zatoczyła koło” i wróciła do miejsca, w którym narodziła się idea modeli obliczeniowych w konstrukcjach betonowych. AMCM zakończyła się opracowaniem monografii zawierającej zestaw abstraktów, natomiast wybrane wystąpienia zostaną opublikowane w renomowanych, wysoko punktowanych czasopismach naukowych: Archiwum Inżynierii Budowlanej, Materiały Budowlane oraz Ekonomia i Środowisko.
W programie AMCM `2025 zaplanowano kilka wyraźnie wyodrębnionych imprez towarzyszących i elementów części „social”: Stanowiły je kolacja powitalna/dinner pierwszego dnia; gala dinner – drugiego dnia, jako główne wydarzenie towarzyskie konferencji; udział w Święcie Politechniki Białostockiej – 4 grudnia, w południe uczestnicy konferencji wzięli udział w oficjalnych obchodach Święta PB (element programu o charakterze zarówno akademickim, jak i integracyjnym). Imprezy towarzyszące AMCM 2025 miały zdecydowanie integracyjno-networkingowy charakter, z akcentem na spokojną, profesjonalną atmosferę i budowanie relacji międzynarodowych. Zwieńczeniem była wizyta studyjna w Wilnie, która obejmowała przejazd, regionalną kolację na Litwie, następnego dnia wizytę na Uniwersytecie Wileńskim, zwiedzanie Wilna oraz wspólny lunch; była traktowana jako rozszerzona część towarzysząco-studyjna Konferencji.
Na stoiskach wystawienniczych zaprezentowali się partnerzy i sponsorzy konferencji m.in. Astra Technologia Betonu, Schöck, PPP IdeaPro, PP Nordica. W relacjach uczestników konferencji i wypowiedziach organizatorów konferencja jest opisywana jako wysoko oceniana, szczególnie przez młodych naukowców, właśnie ze względu na możliwość swobodnej wymiany myśli i rozwijania sieci kontaktów – wydarzenia towarzyszące są więc traktowane jako kluczowe uzupełnienie części merytorycznej, a nie „oderwany bankiet”.
Główne tematy sesji AMCM 2025 były zgrupowane w kilka bloków tematycznych z obszaru konstrukcji betonowych i murowych. Najważniejsze „parasole” tematyczne to:
1) Concrete and Innovative Materials – materiały betonowe, beton w złożonym stanie naprężenia, HPC, projektowanie trwałych i zrównoważonych betonów, niskoemisyjne materiały, recykling i cyrkularność w budownictwie, metody badań i oceny konstrukcji.
2) Structural Performance and Design – zaawansowane metody projektowania, modelowanie numeryczne, modele obliczeniowe zgodne z nowymi normami (np. Model Code), analiza dynamiczna, monitoring stanu technicznego, ocena trwałości i cyklu życia konstrukcji.
3) Construction Methods and Management – prefabrykacja i sprężanie, BIM, systemy zarządzania procesem budowlanym, nowe techniki wykonawstwa, cyfryzacja procesu budowy, ocena istniejących obiektów.
4) Outstanding Structures – modelowanie i projektowanie mostów, tuneli, konstrukcji offshore, obiektów jądrowych, fundamentów i innych „special structures” o podwyższonych wymaganiach bezpieczeństwa i niezawodności.
5) Masonry Structures – projektowanie i ocena konstrukcji murowych (także historycznych), modelowanie muru, zaprawy, degradacja i starzenie, probabilistyczne modele starzenia się konstrukcji murowych.
6) Composite structures and innovative composite materials – FRP, kompozytowe wzmocnienia i zbrojenia, nowe materiały kompozytowe, modelowanie konstrukcji kompozytowych, standardy wzmacniania FRP.
7) Dynamic diagnostics of structures – drgania, analiza sejsmiczna, wpływ drgań na konstrukcje i użytkowników, identyfikacja modalna, monitoring drganiowy, sterowanie i izolacja drgań.
8) Prefabricated structures and materials – zagadnienia związane z projektowaniem i eksploatacją konstrukcji prefabrykowanych oraz materiałami do prefabrykacji.
9) Sustainable development / Circularity in construction – zrównoważone projektowanie, obniżanie śladu węglowego, gospodarka o obiegu zamkniętym w budownictwie, materiały dla budynków energooszczędnych.
Temat „Concrete and Innovative Materials” był rozumiany przede wszystkim w kierunku zrównoważonych, niskoemisyjnych i zaawansowanych betonów oraz zbrojenia. Przykładowe grupy innowacyjnych materiałów betonowych, które wpisywały się w zakres sesji to betony wysokowartościowe (HPC) i o podwyższonej trwałości – zoptymalizowane składy, dodatki mineralne, lepsza odporność na złożony stan naprężenia, zmęczenie i obciążenia długotrwałe; niskoemisyjne betony/low-carbon concrete – mieszanki z obniżonym udziałem klinkieru, wykorzystaniem dodatków (popioły, żużle, inne produkty uboczne), projektowane pod kątem redukcji śladu CO₂ i cyrkularności w budownictwie; betony z kruszywem z recyklingu – rozwój cementowych materiałów kompozytowych wykorzystujących kruszywo z recyklingu betonu; betony zbrojone niemetalicznie (kompozytowo) – zastosowanie prętów FRP, włókien i mikroprętów kompozytowych jako zbrojenia podłużnego i rozproszonego; materiały dla budynków energooszczędnych i renowacji – mieszanki betonowe i zaprawy projektowane specjalnie do termomodernizacji oraz renowacji budynków o podwyższonej efektywności energetycznej (np. kompatybilność z materiałami izolacyjnymi, trwałość w systemach ETICS)
„Nowości” w modelowaniu numerycznym dotyczyły głównie bardziej zaawansowanych modeli materiałowych, zgodności z nowymi kodami oraz wchodzenia w AI/ML. Można je streścić w kilku blokach:
– zaawansowane modele numeryczne dla konstrukcji betonowych i murowych – sesje obejmowały rozwój modeli MES dla betonu (pękanie, zgniot, pełzanie, reologia), muru oraz konstrukcji kompozytowych, z naciskiem na lepsze odwzorowanie nieliniowości materiałowej i pracy zarysowanej konstrukcji,
– modele zgodne z nowymi normami/Model Code – w sekcji „Models for concrete structures analysis according to new Codes” dyskutowano modele obliczeniowe uwzględniające wymagania najnowszych norm i Model Code (np. fib Model Code 2020), w tym nowe podejścia do nośności, zarysowania, niezawodności i analizy w stanie granicznym użytkowalności,
– deep learning i AI w inżynierii konstrukcji – jako osobny wątek w tematyce „Structural Performance and Design” pojawiły się zagadnienia „Deep learning for structural engineering”, czyli wykorzystanie sieci neuronowych do: predykcji odpowiedzi konstrukcji, identyfikacji uszkodzeń, redukcji modeli numerycznych oraz przyspieszenia analiz nieliniowych,
– modele nielosowe i probabilistyczne dla monitoringu konstrukcji – omawiano „Non-Deterministic models for structural health monitoring”, czyli podejścia probabilistyczne i stochastyczne w modelowaniu konstrukcji oraz w ocenie ich stanu na podstawie danych pomiarowych (drgania, ugięcia, monitoring długoterminowy),
– modelowanie cyklu życia i trwałości – „Life-Cycle performance assessment of civil engineering systems” obejmowało modele numeryczne łączące mechanikę konstrukcji z degradacją (karbonatyzacja, korozja zbrojenia, zmęczenie) i analizą LCA/LCC konstrukcji w czasie życia.
W dyskusjach na AMCM `2025 mocno wybrzmiało kilka kluczowych wyzwań, z którymi mierzy się dziś branża budowlana (szczególnie beton i konstrukcje murowe):
– dekarbonizacja i ślad węglowy – wskazywano, że budownictwo musi przyspieszyć redukcję emisji, zarówno poprzez nowe materiały (low- carbon concrete), jak i optymalizację projektowania oraz całego cyklu życia obiektu,
– gospodarka o obiegu zamkniętym – Wit Derkowski podkreślał, że sektor budowlany ma „zaległości” w zakresie circular economy: projektowania pod demontaż, ponowne użycie elementów, recykling betonu i kruszyw oraz minimalizację odpadów na etapie realizacji,
– automatyzacja i cyfryzacja produkcji/budowy – w wystąpieniach (m.in. Agnieszki Bigaj-van Vliet) jako pilne potrzeby wymieniano automatyzację produkcji elementów, zastosowanie nowych technik obliczeniowych i metod analiz, a także lepszą integrację narzędzi cyfrowych w projektowaniu i wykonawstwie,
– luka między nauką, a praktyką – podkreślano, że jednym z głównych zadań AMCM jest „skonfrontowanie teorii z praktycznymi potrzebami przemysłu”; wyzwaniem jest przełożenie zaawansowanych modeli numerycznych i nowych materiałów na proste, zrozumiałe wytyczne i narzędzia dla projektantów i wykonawców.
Wyczerpywanie zasobów kruszyw – w materiałach konferencyjnych jako „pressing challenge” wymieniono m.in. wyczerpywanie naturalnych kruszyw, zwłaszcza piasku, co dodatkowo wzmacnia presję na rozwój technologii recyklingu betonu i alternatywnych surowców.
Trzydniowa Konferencja AMCM 2025 w Białymstoku potwierdziła silną pozycję polskich ośrodków w światowych badaniach nad modelowaniem i projektowaniem konstrukcji betonowych oraz murowych. Tematyka obrad – od innowacyjnych materiałów, przez diagnostykę dynamiczną, po zrównoważony rozwój – odpowiada aktualnym globalnym trendom: dekarbonizacji budownictwa, rozwoju kompozytów i prefabrykacji oraz cyfryzacji procesów projektowania i oceny trwałości.
Konferencja wpisała się w międzynarodowy nurt prac nad zaawansowanymi modelami numerycznymi, niezawodnością konstrukcji i wykorzystaniem nowych materiałów o podwyższonej trwałości, co znajduje odzwierciedlenie w programach organizacji takich jak fib, RILEM czy ACI. Obecność ekspertów z wielu krajów oraz wysoki poziom merytoryczny referatów wskazują, że wyniki prezentowane na AMCM `2025 mogą być włączane do globalnych baz wiedzy i stanowić punkt odniesienia dla dalszych badań nad konstrukcjami betonowymi i murowymi.
O konferencji pisaliśmy bezpośrednio po jej zakończeniu, zachęcam do przypomnienia szczegółów: Konferencja AMCM na Politechnice Białostockiej.
dr hab. inż. Mirosław Broniewicz, prof. PB, przewodniczący Komitetu Organizacyjnego AMCM `2025
Zdjęcia: archiwum Politechniki Białostockiej
